Saha beton dökümü nedir?
Saha betonu; fabrika, depo, lojistik merkezi ve açık saha gibi geniş alanlarda, yükü doğrudan zemine taşıyan döşeme betonudur. Binanın en çok çalışan parçasıdır: forklift, raf ayağı ve kamyon yükü her gün aynı yüzeye biner. Bu yüzden saha betonunda hata, sonradan en pahalıya düzelen hatadır.
Uygulama aşamaları
Zemin hazırlığı
Alt zemin sıkıştırılır ve tesviye edilir. Gerekirse stabilize ve naylon ayırıcı serilir. Alt zemindeki oturma, üstteki betonda çatlak olarak görünür; bu aşama atlanmaz.
Donatı
Çelik hasır, proje yüküne göre tek ya da çift kat serilir. Hasırın betonun içinde doğru yükseklikte kalması için pas payı takozları kullanılır; zemine yatan hasır görevini yapmaz.
Kot ve döküm
Kot lazerle alınır, beton pompayla bölüm bölüm dökülür ve mastarlanır. Dökümün hızı, perdah ekibinin yetişebileceği hızla planlanır.
Perdah, kür ve derz
Beton uygun kıvama geldiğinde helikopterli perdah yapılır, ardından kür uygulanır. Derzler planlanan hatlardan, beton henüz gençken kesilir.
Nerelerde uygulanır?
Fabrika ve imalathane zeminleri, lojistik ve raf sistemli depolar, kapalı otoparklar, açık stok sahaları, tır park alanları ve tarımsal tesisler.
Dikkat edilmesi gerekenler
- Beton sınıfı ve katkı: Proje yüküne ve kullanım şartına uygun sınıf seçilir; yanlış sınıf sonradan düzeltilemez.
- Hava: Aşırı sıcak, rüzgâr ve don riski dökümü etkiler. Gerekirse döküm saati ve kür yöntemi buna göre değiştirilir.
- Derz zamanı: Geç kesilen derz, betonun kendi seçtiği yerden çatlamasına yol açabilir.
Fiyatı neye göre değişir?
Metrekare, beton kalınlığı ve sınıfı, hasır miktarı, alt zemin durumu, pompa erişimi ve istenen yüzey (perdahlı, sertleştiricili ya da parlatmaya hazır) fiyatı belirler. Keşiften sonra yazılı teklif verilir.
Parlatılacak zemini baştan doğru dökmek
Zemin sonradan beton silim parlatma ile bitirilecekse döküm planı buna göre yapılır: kot hassasiyeti, perdahın sıkılığı ve derz planı parlatmanın sonucunu doğrudan etkiler. Dökümü ve parlatmayı aynı ekibin yapması, iki iş arasındaki sorumluluk boşluğunu ortadan kaldırır.
Keşifte nelere bakıyoruz?
- Kullanım ve yük: Forklift, raf ayağı, kamyon ya da ağır makine; zemine gelecek yük kalınlığı ve donatıyı belirler.
- Alt zemin: Dolgu mu, doğal zemin mi; sıkıştırılmış mı, su tutuyor mu.
- Erişim: Mikser ve pompanın alana ulaşabilmesi, bom erişim mesafesi.
- Kot ve eğim: Su tahliyesi gereken açık sahalarda eğim, iç mekânda ise düzlük hassasiyeti.
- Son yüzey: Perdahlı mı kalacak, sertleştirici mi serpilecek, sonradan parlatılacak mı.
Döküm günü nasıl işler?
Döküm günü önceden hazırlanmış bir plana göre ilerler: mikserlerin geliş aralığı, pompanın konumu, dökülecek bölümlerin sırası ve perdah ekibinin hazır bulunması. Betonun her bölümde aynı kıvamda perdaha girmesi için döküm hızı, perdahın yetişebileceği hızda tutulur. Beklenmedik hava değişikliğinde (ani sıcak, rüzgâr ya da yağmur) kür ve koruma önlemleri sahada devreye alınır.
Sık yapılan hatalar
- Alt zemini aceleye getirmek: Sıkıştırılmamış dolgu zamanla oturur ve üstteki betonu çatlatır.
- Hasırı betonun altına yatırmak: Pas payı takozu kullanılmayan hasır, çekme gerilmesini karşılayamaz.
- Betona sahada su eklemek: İşlenebilirliği artırır ama dayanımı düşürür ve yüzeyi tozutur.
- Kürü atlamak: Yüzeyin erken kuruması kılcal çatlak ve zayıf üst tabaka demektir.
- Derzi geç kesmek: Beton kendi çatlağını derz hattının dışında oluşturabilir.
Teslim sonrası
Zeminin trafiğe açılma zamanı beton sınıfına ve havaya göre değişir; hafif yaya trafiği genellikle daha erken, ağır araç trafiği daha geç açılır. Tarihler teslimde yazılı bildirilir. Derz dolgusu, beton yeterince kuruduktan sonra yapılır.
Çalıştığımız bölgeler
Hadımköy, Çakmaklı, Arnavutköy, Çerkezköy ve Çorlu gibi sanayi bölgelerinde fabrika ve depo zeminleri başta olmak üzere, Gebze–Çayırova merkezli olarak İstanbul'un iki yakası, Kocaeli ve Trakya'da saha betonu döküyoruz.